Lasy to dobro wspólne – dajcie wreszcie ludziom głos!

Od lat rośnie społeczny sprzeciw wobec eksploatacji polskich lasów. Polki i Polacy chcą mieć wpływ na to co dzieje się z ich lasami. Domagają się zrównoważonego podejścia do ekosystemów leśnych, ochrony przyrody oraz troski o lasy, by w epoce katastrofy klimatycznej lasy mogły też chronić ludzi.

Choć podstawowe obywatelskie prawa do kontroli nad lasami mamy zagwarantowane przepisami, to w praktyce nie są one przestrzegane. Brak bezpośredniego dostępu do podstawowych informacji o lasach, a konsultacje społeczne w sprawie lasów to wciąż zwykle farsa. Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) o tym, że Polska łamie prawo unijne nie dając obywatelom/lkom dostępu do sądu w sprawie lasów od ponad dwóch lat czeka na wdrożenie.

Rząd dwa lata temu zobowiązał się, że wprowadzi społeczną kontrolę nad lasami. Do dziś z tej obietnicy się nie wywiązał. Co gorsza, Ministerstwo Klimatu i Środowiska przygotowało właśnie nowelizację ustawy o lasach, która pod pozorem wzmocnienia praw obywatelskich i wdrażania wyroku TSUE, w rzeczywistości te prawa osłabia, a wyroku nie realizuje ⁽¹⁾.

Mamy dość gry pozorów. Apelujemy do rządzących o:

• Projekt nowelizacji ustawy o lasach dający ludziom realny głos w sprawie lasów i podstawową kontrolę nad legalnością wycinek.
• Bezzwłocznie uzupełnienie wewnętrznych zarządzeń Lasów Państwowych o procedury dające dostęp do informacji o lasach oraz umożliwiające realne włączanie obywateli i obywatelek w decyzje.

Lasy to ponad jedna czwarta kraju i nasze środowisko. Dajcie wreszcie ludziom głos w decyzjach o nich!

⁽¹⁾ W świetle proponowanych w rządowej nowelizacji rozwiązań:

1. Lasy Państwowe będą mogły prowadzić wycinki nawet wtedy, gdy nowy Plan Urządzenia Lasu nie został jeszcze zatwierdzony. Projekt legalizuje praktykę, która dziś budzi poważne wątpliwości prawne.
2. Organizacje społeczne zostaną wyłączone z udziału w najważniejszych etapach tworzenia Planów Urządzenia Lasu. Nie będą mogły uczestniczyć w tych postępowaniach na takich samych prawach jak inne strony.
3. Prawo do zaskarżenia planów do sądu będzie miało tylko wąskie grono organizacji ekologicznych. Inne organizacje społeczne, mniejsze oraz istniejące krócej niż 24 miesiące lokalne stowarzyszenia nie będą mogły skorzystać z tej drogi. Będzie ona zamknięta też dla indywidualnych obywateli i obywatelek oraz grup nieformalnych.
4. Konsultacje społeczne Planów Urządzenia Lasu pozostaną w dużej mierze fasadowe. Mieszkańcy nadal będą mogli zgłaszać uwagi, ale projekt nie daje realnych gwarancji, że ich głos będzie miał wpływ na ostateczny kształt planu. Projekt nie poprawia też dostępu do informacji o lasach, co jest kluczowe dla jakości konsultacji.

Tekst proponowanej nowelizacji oraz to jakie zgłaszano do niego uwagi możecie prześledzić:

• w systemie Rządowego Centrum Legislacji pod adresem: https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12388203/katalog/13074750#13074750
• w systemie sejmowym pod adresem: https://www.sejm.gov.pl/sejm10.nsf/druk.xsp?documentId=831BDECEB0D1A4F3C1258E2E0039B2D4